Thuật ngữ Pāḷi

Những gì được kinh nghiệm

Cụm thuật ngữ chỉ toàn bộ phạm vi kinh nghiệm, thường gặp trong kinh Pāḷi:

diṭṭhaṃ sutaṃ mutaṃ viññātaṃ pattaṃ pariyesitaṃ, anuvicaritaṃ manasā.

diṭṭha — Những gì được thấy bằng mắt. → được thấy.

suta — Những gì được nghe bằng tai. → được nghe.

muta — Những gì được cảm giác qua mũi, lưỡi và thân: ngửi, nếm và xúc chạm. → được cảm giác.

viññāta — Những gì đã được nhận biết hoặc hiểu, tức đã trở thành đối tượng của nhận thức. → được nhận thức.

patta — Những gì được đạt tới, đạt được hoặc trải đến. → được đạt tới.

pariyesita — Những gì được tìm kiếm hoặc tìm cầu. → được tìm cầu.

anuvicaritaṃ manasā — Những gì được tâm đi theo, suy đi suy lại hoặc suy tư về. → được tâm suy tư.

Cả cụm có thể dịch:

“Những gì được thấy, được nghe, được cảm giác, được nhận thức, được đạt tới, được tìm cầu, được tâm suy tư.”